Magia Kociewia, walka Krzyżaków i bór tucholski. Opowieść o Świeciu

środa, 11 lutego 2026
Zdjęcie: gmina Świecie
Zdjęcie: gmina Świecie

Na pograniczu historii i przyrody, tam gdzie rzeka Wda wpada do Wisły, leży miasto, które od wieków łączy tradycję z nowoczesnością. Świecie, choć nieduże, kryje w sobie wielkie opowieści – o krzyżackim zamku z krzywą wieżą, o borach i rzekach, które tworzą zielone serce regionu, i o kociewskiej tożsamości, którą czuć tu na każdym kroku. To miejsce, które nie tylko zachwyca krajobrazem i bogactwem kulturowym, ale także wciąż się rozwija, zachowując przy tym swój niepowtarzalny charakter.

Świecie znajduje się w północnej części województwa kujawsko‑pomorskiego, nad Wisłą i Wdą (zwanej też „Czarną Wodą”). Stolica powiatu świeckiego, liczy około 24,8 tys. mieszkańców (stan na grudzień 2023 r.). Administracyjnie i kulturowo miasto leży w sercu Kociewia, regionu etnograficznego rozciągającego się od Wisły po granice Borów Tucholskich – nie bez powodu mówi się o „Kociewiu Świeckim” pełnym unikatów krajoznawczych

Historia między wodą a kamieniem

Świecie ma korzenie starsze niż większość kociewskich grodów – pierwsza wzmianka pochodzi już z roku 1198. Prawa miejskie nadano w 1338 roku, za panowania krzyżackiego. Gród kasztelański, przebudowany kilka dekad później na zamek krzyżacki (lata 1335–1350), miał strategiczne znaczenie dzięki usytuowaniu w widłach Wdy i Wisły. Udane opanowanie zamku przez Polaków w 1454 roku zapoczątkowało proces wyzwalania Pomorza Środkowego z rąk Zakonu – w efekcie, wojna trzynastoletnia przyniosła większe zmiany niż Grunwald. Po wojnie zamek przeszedł w ręce toruńskiej rady miejskiej, doczekał się renesansowej przebudowy, a dziś – po latach zaniedbań, częściowej odbudowy lat 70. i rewitalizacji w 2024 roku – jest największą atrakcją krajoznawczą miasta.

Świecka przyroda – zielone serce regionu

Obszar miasta otaczają rozległe kompleksy Borów Tucholskich, które stanowią integralną część Wdeckiego Parku Krajobrazowego. Park obejmuje niemal całą gminę Świecie i pięć innych gmin powiatu; centralna oś przyrodniczą stanowi malownicza rzeka Wda – największa i najbardziej malownicza rzeka Borów Tucholskich. Dzięki spiętrzeniom rzek powstał Zalew Żurski – efektowny zbiornik wodny z licznymi wysepkami, idealny dla kajakarzy i wędkarzy. W dolinach Wdy licznie występują zimorodki, a w lasach – rzadkie drzewostany. Na trasie znakowanych szlaków pieszych i rowerowych (takich jak Nadwiślańska Droga św. Jakuba) można zobaczyć także pomniki przyrody i rezerwaty, na przykład „Ostnicowe Parowy” niedaleko Gruczna

Kultura, Kociewie i ciekawostki

Świecie jak każde miasto kociewskie kultywuje lokalny język i obrzędy – wielu mieszkańców nadal posługuje się gwarą. W mieście działa Centrum Kultury, które organizuje m.in. Festiwal Mocnych Brzmień, Blues na Świecie i Międzynarodowy Festiwal Orkiestr Dętych. W ziemi świeckiej można znaleźć ślady mennonitów, kolonistów holenderskiego pochodzenia osiedlających się tu w XVI–XVIII w. – zachowały się drewniane domy (np. w Chrystkowie) i cmentarze, a ruiny zaniedbanych kościołów przypominają o współistnieniu kultur. Dodatkowo Świecie jest siedzibą jednego z najstarszych w Polsce zakładów psychiatrycznych oraz dynamicznie rozwijającym się ośrodkiem przemysłowym (m.in. papiernia Mondi Packaging).

Perły turystyczne i ciekawi mieszkańcy

Krzywa wieża zamkowa, dochylona o 106 cm od pionu, symbol miasta i jedyna zachowana tego typu w Polsce

Szlaki turystyczne – m.in. Nadwiślańska Droga św. Jakuba i kajakowe szlaki po Wdzie

Meteor ze Świecia – w okolicach miasta znaleziono meteoryt, który stał się lokalną atrakcją, a gmina planuje utworzenie punktu widokowego i ścieżki przyrodniczej wokół miejsca upadku

Każdego lata miasto żyje, gdy organizowana jest Świecka Noc Retro, sesje żużlowe na Wdzie, a lokalny football i koszykówka (kluby Wda Świecie i Polpak) skupiają fanów sportu

Byliście świadkami zdarzenia w naszym regionie? Czekamy na Wasze sygnały i informacje. Można kontaktować się z nami za pośrednictwem strony facebookowej i mailowo: [email protected]. Dyżurujemy także pod numerem telefonu 729 715 670.

Byliście świadkami zdarzenia w naszym regionie? Chcecie aby nasza redakcja zajęła się jakimś tematem? Czekamy na Wasze sygnały i informacje. Można kontaktować się z naszą redakcją za pośrednictwem strony facebookowej i mailowo: [email protected] Dyżurujemy także pod numerem telefonu 729 715 670.

Wiadomości

Samochód uderzył w drzewo. Kierowca nie żyje
Nowe
piątek, 22 maja 2026

Samochód uderzył w drzewo. Kierowca nie żyje

Kociewska mowa wraca do łask
Nowe
piątek, 22 maja 2026

Kociewska mowa wraca do łask

Praca, studia i przyszłość. Dylemat młodych z Kociewia
Nowe
czwartek, 21 maja 2026

Praca, studia i przyszłość. Dylemat młodych z Kociewia

Wybrano nowego Króla Kurkowego Bractwa
Nowe
czwartek, 21 maja 2026

Wybrano nowego Króla Kurkowego Bractwa

Niedopałek papierosa wywołał pożar pasażu
Nowe
czwartek, 21 maja 2026

Niedopałek papierosa wywołał pożar pasażu

Bus uderzył w drzewo. Kierowca zginął na miejscu
Ważne
czwartek, 21 maja 2026 3

Bus uderzył w drzewo. Kierowca zginął na miejscu

Pierwsze wnioski o uznanie małżeństw jednopłciowych trafiły do Gdańska
Nowe
czwartek, 21 maja 2026 34

Pierwsze wnioski o uznanie małżeństw jednopłciowych trafiły do Gdańska

Mieszkańcy mogą usłyszeć zwiększony hałas. Ćwiczenia wojska
Ważne
czwartek, 21 maja 2026

Mieszkańcy mogą usłyszeć zwiększony hałas. Ćwiczenia wojska

Groził przechodniowi w centrum miasta
Nowe
środa, 20 maja 2026

Groził przechodniowi w centrum miasta

Mennonici na Kociewiu
Nowe
środa, 20 maja 2026

Mennonici na Kociewiu

Nasze kamery

Zobacz wszystkie →