W obliczu narastających zmian klimatycznych potrzeba edukacji ekologicznej nigdy nie była bardziej paląca. Globalne ocieplenie, zanieczyszczenie powietrza i degradacja środowiska naturalnego coraz mocniej wpływają na zdrowie i jakość życia ludzi na całym świecie. Kluczem do zmiany tego trendu może być zwiększenie świadomości ekologicznej i zaangażowania społeczności w działania na rzecz ochrony środowiska. Na szczęście Centrum Nauki Experyment wie, jak to robić!
Gdyński Experyment od lat z powodzeniem inspiruje, edukuje i wyznacza standardy nowoczesnej edukacji w regionie. Pielęgnowanie ciekawości świata, pobudzanie wyobraźni i promowanie nauki to cele, które przyświecają gdyńskiej placówce od początku jej istnienia. Nic zatem dziwnego, że edukacja klimatyczna szybko stała się jednym z największych priorytetów Experymentu.
Korzystając z gromadzonych przez lata doświadczeń w zakresie edukacji klimatycznej, Centrum Nauki Experyment, we współpracy z Wojewódzkim Funduszem Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Gdańsku oraz Narodowym Funduszem Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej od czerwca 2023 roku realizował projekt „CO2 z tym powietrzem? Edukujemy ekologicznie w Gdyni”. Ten innowacyjny program obejmował szeroki zakres działań edukacyjnych kierowanych do różnych grup społecznych.
I to właśnie ta różnorodność świadczy o wyjątkowości prowadzonych przez CNE oraz WFOŚiGW działań. W ramach projektu zorganizowano wiele warsztatów, wykładów, spotkań z naukowcami, szkoleń dla nauczycieli, a nawet podcastów z naukowcami i aktywistami klimatycznymi. Dzięki tak szeroko zakrojonym działaniom organizatorom udało się dotrzeć do niemal 7 tysięcy osób, w tym do rodzin z dziećmi, uczniów, nauczycieli, studentów oraz seniorów.
– „CO2 z tym powietrzem?” wyróżniało niezwykle szczegółowe, a zarazem szerokie podejście do kwestii związanych z problemami klimatycznymi. Udało nam się rozebrać zmiany klimatu na czynniki pierwsze. – mówi Zbigniew Czapliński, koordynator projektu z ramienia Centrum Nauki Experyment. – Podczas siedmiu zorganizowanych na terenie wystaw Experymentu wydarzeń mówiliśmy o emisjach spalin, stanie mórz i oceanów, zanieczyszczeniu powietrza, faunie, florze, konsumpcjonizmie, architekturze. Słowem, przekazaliśmy naszym gościom solidną dawkę różnorodnej wiedzy – od przyczyn globalnych zmian klimatu aż po ich możliwe skutki – dodaje Czapliński.
Przykładowo, 19 sierpnia 2023 roku w Experymencie świętowano Dzień Aerofauny. Z tej okazji zorganizowano wielogodzinne otwarte warsztaty oraz wykłady dla odwiedzających gdyńskie Centrum Nauki. Uczestnicy i uczestniczki poznawali budowę i funkcję ptasich piór, odkrywali sztukę budowy budek lęgowych i próbowali swoich sił w odnajdywaniu ptaków przez lornetkę. – Globalne ocieplenie wpływa na każdy aspekt funkcjonowania przyrody, w tym, oczywiście, również na życie naszych skrzydlatych przyjaciół. – zwraca uwagę Ignacy Gawrysiak, specjalista w dziale Wydarzeń i Programów Naukowych w CNE. Migracje gatunków, trudności z przemieszczaniem się i dostępem do pożywienia to niebezpieczne zjawiska wywołane zmianami klimatu.
Nie chcemy jednak tylko straszyć naszych gości ewentualnymi skutkami globalnego ocieplenia. Wolimy skupić się na pozytywnym przekazie i pokazywać jak piękny i złożony jest otaczający nas świat. Że to właśnie z tego powodu warto o niego dbać. – dodaje Gawrysiak. W tym celu Ignacy, wraz z zespołem, zaprojektował wyjątkową grę karcianą – Wojnę ptaków, dzięki której poznawanie świata bałtyckiej aerofauny staje się ekscytującą rozgrywką. Stworzona przez Experyment „karcianka” okazała się sporym sukcesem i była z powodzeniem rozdawana podczas wydarzeń organizowanych w ramach projektu „CO2 z tym powietrzem?”.
– Wyjątkową wartością dodaną projektu była również możliwość nawiązania współpracy z naukowcami (m.in. przedstawicielami Polskiej Akademii Nauk, Uniwersytetu Gdańskiego i Politechniki Gdańskiej), kołami naukowymi z trójmiejskich uczelni oraz organizacjami pozarządowymi (m.in. Fundacją Mare i Grupą Badawczą Kuling) - podkreśla Ewelina Barnat-Prokopiuk, specjalistka ds. projektów w Centrum Nauki Experyment. - Dzięki tak różnorodnym perspektywom projekt niezwykle zyskał na wartości. Różne sposoby przekazu informacji pozwoliły nam dotrzeć do szerokiego grona odbiorców, zaspokajając potrzeby każdego, niezależnie od poziomu zainteresowania tematem. Jest to niezwykle ważne, bo każdy jest inny i każdy na inne rzeczy zwraca uwagę. A przecież problem dotyczy nas wszystkich – dodaje Barnat-Prokopiuk.
Projekt „CO2 z tym powietrzem?” to znaczący krok w kierunku budowania bardziej świadomej i zaangażowanej w działania proekologiczne społeczności w regionie. Dzięki regularnemu i kompleksowemu podejściu do edukacji klimatycznej, współpracy z naukowcami oraz różnorodnym formom przekazu, udało się stworzyć solidną bazę wiedzy, z której mieszkańcy mogą korzystać na co dzień (zachęcamy do zapoznania się z serią podcastów, których można posłuchać tutaj). Centrum Nauki Experyment oraz Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Gdańsku nie tylko pokazali jak skutecznie zwiększać świadomość ekologiczną, ale także uświadomili tysiące osób, że ochrona środowiska to wspólna odpowiedzialność, która przynosi nam tylko korzyści.
Projekt dofinansowano ze środków Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Gdańsku oraz Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.
